| Baba tarafından dedesi Hafız Ahmet Efendi 14-15. yüzyıllarda Konya ve Aydın’dan Makedonya’ya yerleştirilmiş Kocacık Yörüklerindendir. Annesi Zübeyde Hanım ise Selanik yakınlarındaki Langaza kasabasına yerleşmiş eski bir Türk ailesinin kızıdır. Evkaf kâtipliği, kereste ticareti ve hatta 1 Aralık 1876 Rus Harbi’nde üsteğmen olarak gönüllü askerlik de yapmış olan Ali Rıza Efendi 1871 yılında Zübeyde Hanımla evlendi. Annesinin isteğiyle mahalle mektebine daha sonra da Şemsi Efendi Okulu’na giden Mustafa babasının ölümüyle 9 yaşında yetim kalmıştır. Bir süre maddi yetersizlik sebebiyle dayısının yanında kalmış daha sonra Selanik Mülkiye Rüştiyesi’ne başlamıştır. Askeri rüştiyede Mustafa Kemal’i etkileyen önemli bir olay da annesinin ikinci bir evlilik yapmasıdır. Zübeyde Hanm kocası dolayısıyla aldığı küçük emekli aylığı ile geçinmekte zorluk çekiyordu. Dolayısıyla Ragıp Efendi isimli bir reji memuruyla evlendi.Mustafa Kemal bu evlenmeyi içine bir türlü sindiremedi ve evi terk etti.Uzun bir süre annesini aramadı.Bu düş kırıklığı onun çalışma azminin daha da çoğalmasına yol açtı. Esasen küçük yaşta babasını kaybetmesi onun kendi gücüne dayanarak hayatta başarılı bir şekilde mücadele etmesinde etkili olmuştu.1898′de okulu üstün başarıyla bitirdi. Manastır Askeri İdadisi’ ne yazıldı. Artık 3 yılını Manastır’da geçirecektir. Selanik Makedonya’ nın en gelişmiş şehridir. İşlek bir limana sahiptir. Avrupa ile demir yolu bağlantısı vardır. Şehirde çeşitli din mezhep ve ırk mensupları bir arada yaşamaktadır. Selanik’in deniz ve demir yolu bağlantısı bulunması, ticaret merkezi olması, renkli etnik yapısı, şehirde Batı tesirlerine açık çeşitli fikir akımlarının yerleşmesine elverişli bir ortam yaratmıştır. Dolayısıyla Mustafa Kemal çok genç yaşta değişik yaşayış şekline aşina, her türlü yeni fikre açık bir ortamda gelişme imkanı bulmuştur. Manastır Askeri İdadisi’ nde Mustafa Kemal’in çizgileri daha bir belirginleşir. Arkadaşlarından Ömer Naci onda şiir, edebiyat ve hitabet merakı uyandırır. Bu yoldan Namık Kemal’i tanır ve ondan ciddi şekilde etkilenir. Mustafa Kemal’in şiir ve edebiyata eğilimini gören hitabet öğretmeni Mehmet Asım Bey onu çağırır “Bak oğlum Mustafa, şiiri falan bırak, bu iş senin iyi bir asker olmana mani olur, diğer hocalarınla da konuştum. Onlar da benim gibi düşünüyorlar. Sen Naci’ ye bakma, o hayalperest bir çocuk, ilerde iyi bir şair veya hatip olabilir, fakat askerlik mesleğinde asla başarılı olamaz.”sözleriyle onun şiirle uğraşmasını yasaklar, fakat Mustafa Kemal’de güzel söylemek ve güzel yazmak hevesi hayatının sonuna kadar devam eder. Askeri İdadi’ de diğer belirleyici etken de Fransızca konusu olmuştu. Daha askeri rüştiyedeyken Fransızca öğretmeni Yüzbaşı Naküyiddin (Yücekök) Bey onunla ilgilenmişti. Mustafa Kemal bir kurmay subayın mutlaka yabancı bir dil öğrenmesi gerektiğine inanıyordu. Ama lisanı zayıftı. Bunu çözümlemek için silaya gidişlerinde Selanik’teki College des Freres de la Salle’in özel kurslarına devam ederek lisanını geliştirir. Yakın arkadaşı Fethi (Okyar)’nin bu konuda desteği ile Fransız ihtilalinin öncüleri Voltaire, J.J Rousseau gibi filozoflari tanımış ve siyasi fikirleri filizlenmeye başlamıştır. Bu okulda Mustafa Kemal’i çok etkileyen derslerden biri de tarih olur. Tarih öğretmeni Kolağası Mehmet Tevfik Bey (5.Dönem Diyarbakır Milletvekili) geniş kapsamlı tarih görüşü ile Mustafa Kemal’e yeni ve cazıp ufuklar açar. İdadide başlayan tarih sevgisi gittikçe büyüyen bir ölçüde onun vefatına kadar devam eder. Manastır Askeri İdadisi’ nin bu çalışkan öğrencisi, kasım 1898′ da bütün derslerden tam not alarak okulunu parlak bir şekilde bitirir.54 kişilik sınıfta 2. olarak dereceye girer. Devamı Gelicek |